Wijken ‘mogen’ lastige klus zelf klaren

Aardgas heeft veel voordelen, maar een aardgasvrije woning eigenlijk nog meer. Noodgedwongen verbruikt zo’n woning veel minder energie. De binnenlucht wordt gefilterd, waardoor de lucht binnen in grote delen van Nederland binnen beter is dan de ‘frisse’ buitenlucht. Tocht en schimmelvorming zijn verleden tijd. Wie in een nieuwbouwhuis woont is niet anders gewend, maar er staan in Nederland zo’n twee miljoen rijtjeshuizen die gebouwd zijn tussen 1965 en 1985. Die zijn echt aan een opknapbeurt toe.

In de komende tien, twintig jaar zijn zij allemaal opgeknapt en van het gas af, om de simpele reden dat de aardgasnetten even oud zijn als de huizen en die netten worden niet meer vervangen. Passend in de tijdgeest is de regie van deze omschakeling neergelegd bij de gemeenten. Zij kennen hun inwoners en kunnen het gesprek met de inwoners die het aangaat, goed organiseren. Voor 2021 moeten gemeenten een transitieplan schrijven, waarin staat welke wijken snel van het aardgas afgaan en welke later. Natuurlijk moeten ze dat in goed overleg doen met de inwoners, dus dat er een paar jaar voor uitgetrokken is, lijkt geen overbodige luxe. Tenslotte is het lang geleden dat de overheid langskwam om te melden: niet alleen gaat de straat open en verzwaren we het elektriciteitsnet, maar ook bij u binnen wordt alles anders. De nieuwe Boretti of het oude trouwe fornuisje gaat er uit, op zolder komt een buffervat van een paar honderd liter en de tuin wordt kleiner vanwege de isolatie. Dat u het weet.

De voordelen wegen volgens verreweg de meeste mensen ruim op tegen de nadelen – dat blijkt uit enquêtes de renovaties die woningbouwverenigingen al uitgevoerd hebben. Maar dat zal niet kunnen voorkomen dat mensen zeggen: waar bemoeit u zich mee? Dit is mijn huis, en ik bepaal zelf wel of ik een warmtepomp aanschaf en wanneer.

Dat maakt dat veel gemeenten nogal opzien tegen deze klus, al hebben ze er hard voor gevochten om de ‘regie’ te bemachtigen. En in de Tweede Kamer is het gisteren nog ietsje ingewikkelder gemaakt: wijken krijgen het recht om een beter plan voor te stellen, als ze het niet eens zijn met de keuzes van de gemeente. Burgerinitiatieven en coöperaties mogen een beroep doen op dit ‘right to challenge’, staat in een motie van Gert-Jan Seegers, ingediend namens de coalitiepartijen. Voor het einde van het jaar moet de regering hebben bedacht hoe dit er uit gaat zien.

Gemeenten kunnen in hun planningen hier vanaf nu alvast rekening mee houden. Na alle gebruikelijke inspraak, de wettelijke beroepsprocedures die daarna komen, kost een eventueel alternatief plan dus ook nog de nodige tijd. Maar een plan wat uit de bevolking komt, heeft ook veel voordelen. Het gaat om het einddoel: stoppen met fossiele brandstof en een einde maken aan de problemen in Groningen. Als een wijk zegt: we doen mee, maar dan op onze manier, is dat wel wat vertraging waard.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *