Grote veranderingen in het weer goed voor draagvlak onder klimaatbeleid

Lange periodes van droogte. Lange periodes met uitzonderlijke koude. Lange periodes met zware regenval. Niet over dertig, veertig jaar, maar nu al: de langdurige koude begin van het jaar in Noord-Amerika, onze voorbije eindeloze zomer. We zijn gewend aan afwisselend en gematigd weer, maar het smelten van de Noordpoolkap heeft daar een eind aan gemaakt.

‘Prepare for the unexpected’ schreef Jennifer Francis in april in Scientific American (check https://www.scientificamerican.com/article/the-arctic-is-breaking-climate-records-altering-weather-worldwide/ ) Er is al 15% minder poolijs en in 2040 is nog maar de helft over. Smeltende toendra’s stoten nog meer CO2 en methaan uit, grote bosbranden laten roet neerslaan op het poolijs, waardoor het extra zonlicht opneemt. Volgens Francis houden deze zichzelf versterkende effecten haar en andere klimaatwetenschappers uit de slaap.

Dat het weer zo lang aanhoudt, komt door verzwakking van de polaire vortex (wervel), en veranderingen in de straalstroom hoog in de lucht. Het is heel goed mogelijk dat ook de golfstroom in de oceaan, die ons warme weer veroorzaakt, er de brui aan geeft. Dan gaan we ineens beseffen dat we op dezelfde breedtegraad leven als de eskimo’s in Alaska.

De droge zomer van 2018 leidde tot pompstations zonder diesel, omdat de binnenvaart niet meer kon laden. De drinkwatervoorziening stond onder druk; boeren mochten geen slootwater sproeien. Klimaatverandering is ineens veranderd van iets wat in de toekomst plaatsvindt, naar vervelende gevolgen in het nu. En dit is nog naar het begin.

Al dit onheilspellende nieuws zou wel eens een positief effect kunnen hebben op het draagvlak voor maatregelen om de uitstoot van broeikasgassen te stoppen. Milieuclubs verklaren zich tegen opslag van CO2, maar hebben ze die luxe wel? Aan de klimaattafels wordt gesteggeld over geld, maar is daar wel tijd voor? Natuurlijk kost de energietransitie geld, maar een stuk minder dan de jaarlijkse economische groei. Als we stoppen met ruziën en gewoon besluiten een deel van het extra geld wat we verdienen, te investeren in klimaatbeleid, verergeren we de zaak niet nog meer. De kosten van aanpassing aan het veranderde weer zijn vele factoren hoger dan wat de energietransitie kost.

Klimaatontkenners en populisten scoren met geruststellende fabeltjes. Dat wil een deel van de mensen natuurlijk graag horen. Maar ze hebben de feiten niet aan hun zijde en we blijven een nuchter landje met veel hoog opgeleide inwoners. De meeste mensen prikken er echt wel doorheen.

Als het voordeliger is om te stoppen met fossiele brandstof, laten we dat dan heel snel doen. En om in de tussentijd als tijdelijke maatregel CO2 op te slaan, is beter dan eindeloos op mooie principes blijven hameren en overeenstemming te blokkeren.